جمال الدين محمد الخوانساري

132

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

وعفّت وخوددارى ضررى ندارد وپس نتواند انداخت آن را ، وقبل از اين مذكور شد كه اين كه روزى البتّه برسد در قدرى از آن است يا در همهء آن است بعد از سعى بعنوان متعارف وغرض نهى از سعى بالكلّيّه نيست بلكه از حرص در آن ، ودر اين كلام معجز نظام نيز اشاره باين معنى شده ، زيرا كه فرموده‌اند كه « پس بدرستى كه حرص پيش نمىاندازد » ونفرمودند كه سعى پيش نمىاندازد ، ونيز فرمودند كه : عفّت پس نمىاندازد ، وعفّت نگاهداشتن خود است از آنچه حلال نباشد پس ظاهر شد از اين اين كه عفّت ضررى ندارد وپس نمىاندازد آن را نه اين كه ترك سعى بالكلّيّه وبعنوان حلال نيز ضررى ندارد واللّه تعالى يعلم « ومؤمن بتحمّل كردن سزاوار است » يعنى سزاوار است به آن كه صبر كند بر تنگى روزى وتحمّل كند مشقّت آن را تا اين كه مرتبه ودرجهء أو در آخرت بلند گردد . ودر بعضي « 1 » نسخه‌ها « تجمّل » بجيم واقع شده وبنا بر اين معنى اين است كه مؤمن بزينت يافتن سزاوار است يعنى بزينت يافتن بصفات نيكو وغرض تحريص مؤمنان است بر شنيدن آنچه پند داده شوند بآن از پند مذكور وغير آن از آنچه شنيدن آن سبب زينت ايشان شود ، وممكن است كه مراد اين باشد كه باكى نيست در زينت كردن مؤمن بلكه مؤمن سزاوار است بآن وأولى است از ديگران واين حكمي ديگر باشد كه اشاره بآن شده باشد بعد از بيان حكم روزى . 2087 النّاس ثلاثة فعالم ربّانىّ ومتعلّم على سبيل نجاة وهمج رعاع اتباع كلّ ناعق لم يستضيئوا بنور العلم ولم يلجئوا إلى ركن وثيق . مردمان سه گروه‌اند عالم ربّانى ومتعلّم بر سبيل رستگارى وكم عقلان از أراذل ومردم پست مرتبه پيروان هر چوپان كه روشنى نيافته‌اند بروشنى علم وپناه

--> ( 1 ) از اينجا تا آخر فقط در نسخهء كتابخانهء مسجد سپه سالار است .